MITCS Polls

Marapa Krizyna Ko 100 liata Chi Pho hropa hawta eima sosa na tama?
 

Login Form






Lost Password?
No account yet? Register
 
Khazohpa Cha Ahy E? PDF Print E-mail
Written by Vatha Fachhai   
Thursday, 08 December 2005

Khazohpa a y hmeihseih ma?
Khazohpa he Zisu ma, Mopathôh pôhkha khazoh maw?
Khazohpa ta na kyh a cha pachâ ma?
Khazohpa he kheihawhpa e a châ? Moh a hnei ma?
Khazohpa yzienôchâ thokhazy cha khâpazy e?
Khazohpa hnohta a hnia theipa a châ ma?

      1 Tahmâ hawhpa noh hnôh chaipazy nata daihti ru ngaitapazy liata chyhsazy ta Khazohpa thata eima byuh. Eima hro he ano eima pahnona chô liata a pahniehpa châ tlôh ta. Châhrasala, khizaw liata chyhsazy ta khazoh hluhpi ama chhy. Shinto, Buddhist, Hindu etc. tahpa zyhnazy liata khazoh hluhpi ama hnei. Apôstlôlzy daihti no chhaota khazoh ama biepa Zupita (Zeus) nata Merkuri (Hermes) khazoh zy he ama vaw chhy. (Hmotaopa 14:11, 12) Biehrai lia chhaota “avâ liata tlyma, alei liata tlyma, ‘khazohzy’ moh phaopa y hôlô hra sala, cha hawhpa ‘khazohpa’ hluhpi nata ‘abeipa’ hluhpi y tlôh ei ta, keimo châta deikua cha Khazohpa pakha deita, Paw cha y ta,” a tah. (1 Kawrini 8:5, 6) ‘Cha Khazohpa cha Ahy e a châ?’ tahpata cha hiahri mawh ei sala, kheihta e nâ chhy aw?
2 Chyhsa hluhpi ta ‘Khazohpa cha Abeipa a châ,’ ama tah aw. Thokha ta, ‘Khazohpa cha avâ liatapa Thlahpa na a châ,’ ama tah aw. Disineri liata Khazohpa tahpa yzie he “Chônôchaipa,” (supreme being) tahpata chhopasiapa a châ. ‘Khazohpa moh cha khâpa maw?’ tahpata ama hiahri tita, thokha ta ‘Zisu,’ ama tah tyh. Thokha ta ‘Môpathôh pôhkha khazoh’ (Trinity) ama tah. Thokha heih ta Khazohpa he mo pakha ta a pyh leipa ei ta, su to liata a ypa hmotaotheina ta tlao ama pangiasa. Khazohpa a y, y lei alôh leipa hluhpi ama y hra. Khazohpa a y hmeihseihzie kheihta e eima pahnopasia thei aw?
Khazohpa a y hmeihseihzie
3 O rôhnah kawpa sâkha na hmô tita, ‘He o a satuhpa he ahyma a châ aw vâ ma?’ tahpata na pachâ beih ma? ‘Cha o cha chyhsa sapa châ vei, anosasyh ta a vaw ypa na a châ,’ cha tah mawh ei sala, na zo thei aw ma? Zo thei tiah-râh aw va chi! Biehrai rohtuhpa ta, “O to heta a satuhpa hnei chyu ei ta,” a tah. Chatatlay, cha cha chyhsa to ama pahno khai. Chata a châ khiahtala, “ato zydua a taotuhpa deikua cha Khazohpa a châ,” tahpa bie he zaw apyh tlâhpa na tah ma?—Hebrai 3:4.
4 Univas liata awhsizy zanosaw hluhpi a ypa he pachâ pachhi. Cha tlatluta ama hluh tarawpata, yzie hnei ngaitapata ama pasie thlâh ha. “Khiezy khie ahy taopa e a châ mo teh u?” tahpata hlâno daihti liata hiahripa a châ. “Ano chata zawpizy khie a pazi lymâpata paysa tyh ta, ama moh chyu ta a awh tyh ei,” tahpata achhypa a châ. (Isaih 40:26) Chatatly, awhsizy khie amotata a vaw ypa a châ tahpa châ sala, cha cha hruna tlai a châ!—Hla 14:1.
5 Univas noâh chhih ngaitapa nata rôhnah ngaitapa cha anosasyh ta a vaw ypa châ vei. Hmotaothei ngaitapa Toatuhpa a y tahpa a lâpasia. (Hla 19:1, 2) Khazohpa a y tahpa khâpa vâta nâ ngiapâ tahpata chyhsa hneirôhpa (businessman) pakha ama hiahri nota, ‘Ei khaw raihriana su (factory) liata sa achaina khaw (meat chopper) liana chata khaw pachiahpa 17zy he a yzieta hawhta bo thai nawpata noh no chhôh pachupa a châ. Keima cha sa achaina chhaichhi ataotuhpa dei ei châ. Anodeikuacha sa achaina khaw liata khaw pachiahpa 17zy he chysia pasuna khaw (washing machine) chhôh liata khô la chahriasa pachhi teh. Kô hluhpi chhôh chahriasapa châ hra sala, sa achaina khaw ta a vaw lie thei cheita aw vei tahpa liahsa ei pahno,’ tahpata bie â vaw chhy ei. Alei chô liata hmohrohneipa chito photo rei pahlao pâpa he univas he sa achhaina khaw hlâta a rôhnah via syulyu na. Cha khaw hmâhta ataotuhpa zôthaipa pakha a ngiah khiahtala, hmo to tao awpata Atotaotheipa Khazohpa a ngiah tahpa liahsa eima rei ngâh. Hmo a taopa zydua vâta Khazohpa eima reithai awpa a châ.—Biephuahpa 4:11; Hmotaopa 14:15-17; 17:24-26.
Khazohpa he mo pakha a châ hmeihseih ma?
6 Chyhsa ta Khazohpa ama hmô thei leipa vâta, mo pakha hawhta a ngiapâ thei vei ei. “Khazohpa cha thlahpa a châ.” (Zawhana 4:24) Ano cha sapa pôhpa ahnei leipa vâta mo ta hmô thei mapi. (Zawhana 1:18) “Chyhsapa lâ pôhpa a y khiahta cha, thlahpa pôhpa chhao a y aw,” Biehrai ta a tah.—1 Kawrini 15:44.
7 Khazohpa cha thlahpa pôhpa a hneipa a châpa vâta, yna su a hnei aw. 1 Abeizy 8:43 liata “na pahrâna avâ” tah ta, “Krista cha . . . Khazohpa hmiakô liata eima vyuhpata a duah awpata avâ liata tlai tlao a ngia,” (Hebrai 9:24) a tahpa vâta avâ khie Khazohpa pahrâna-yna su a châ. Chavâta Khazohpa cha mo pakha a châ hmeihseih.

Kheihawhpa Khazoh e?

8 Khazohpa cha eima mo ta eima hmô thei leipa vâta kheihawhpa Khazoh a châ tahpa nata a Khazohnazie eima pahno thei aw ma? Pahno theipa a châ. Khazohpa eima pahno theina lâthlôh sâkha cha Biehrai liata he hawhta rohpa a châ: “A yzienôchâ hmô thei leipa hmotaopa liata â lâpasia, a chhâzaw hmotaotheina nata a Khazohnazie cha khizaw tao tua no tawhta a siapata hmôpata a y.” (Rawma 1:20) Chavâta Khazohpa hmo taopazy mopata kheihawhpa Khazoh e a châ tahpa eima pahno thei.
9 Avâ awhsizy khi eima mo tita, Khazohpa a rôhnahzie nata a hmotaotheizie eima pahno. (Hla 8:3, 4; Isaih 40:26) “Hy Zehôva Khazohpa, Atotaotheipa, na lâthlôhzy cha a Siapa nata dopa a châ, chhâzaw Abeipa na châ. Hy Zehôva, ahy e na moh chi leipa aw ta, a parôhnahsa aw vei. Nama deita ngâchhihpa châ tlôh chi ta.” (Biephuahpa 15:3, 4) Alei he pachâ tua rai. Alei he noh palona nata khaihna â daihpa hawhta hmô thei nawpata a tao. Ti chheipaliena (water cycle) he pachâ heih tua teh. Avâ chô tawhta avâ za suah ta, avâ tizy cha chavahzy lâta loh laih ta, cha chavahzy cha tilaipi lâta ama tla. Nohsana ta tilaipi tawhta tikhuzy cha avâ lâ pakiasa heih ta, avâ cha alei lâta a za suah heih. (Biechhotuhpa 1:7) Chyhsazy nata sahrozy eima byuh eima ngiahpa niepa zy, dopa zy, pahrâna su zy châ chhaota hmo chheipaliena hluhpi a y hra. Cha hmo noâh chhihpazy chata kheihawhpa Khazohpa a châ tahpa maniah a chho? Khazohpa cha sohna thata a hneipa, hmo a tao thei ngaitapa nata a taopazy kyh a pachâ ngaitapa a châ tahpa maniah a chhopasia.—Biesoh 3:19, 20; Hla 104:13-15, 24, 25.
10 Na pôhpa tlai kha pachâ tua teh. Hroh thlâhthli awpata taopa châ vei. Hro pahâsa thei nawpata noâhchhih ngaitapa taopa a châ. (Hla 139:14) Eima mozy he a râhpa nata a vyhpa dei hmô leipata rôh pho to hmô thei nawpata taopa a châ. Khizaw liata rôh khohchhihpa hluhpi a y. Rohpahâsa theina eima hnei heih. Roh pahâhpa hluhpi a y hra. Niepa pahâsa theina eima hnei hra. Niepa he rai chakhyhpa dei châ vei, pahâsa khoh chhihpa a châ hra. Cha hawhpa pahnonazy (senses) cha hrona châta abyuh angiah hmeihseihpa châ ta, cha cha Khazohpa kyhpachâpa, piepasaipa, a pachâ thaipa tawhta lasyzy (hmosaipiepa) a châ.—Athaona 2:9; 1 Zawhana 4:8.
11 Chyhsazy Khazohpa a zaokhinazie nata a uasanazie eima mo heih tita, ano cha ryurei siapa a châ tahpa eima pahno. Ano cha chyhsa chi pho thlei hleina hnei vei. (Hmotaopa 10:34, 35) Ano cha zawhngiahpa nata ngiachhie a hmâpa a châ hra. Ano cha a palôh pasa thai hra ta, a tha a pha thai hra. (Hla 78:38-41; 103:8, 13, 14; Biesoh 27:11) Khakhaipazy ta a chakaotuhpazy rietheipasa ama pataosa nota, a palôh phaohzie he hawhta rohpa a châ: “Nâmo cha hriatuhpa cha ei mosawpa a hriapa a châ.” (Zekaria 2:8) Khazopa ta na kyh thata a cha pachâ mâta.—Isaih 40:22; Zahana 3:16.
12 Chyhsa hluhpi ta Khazohpa cha ngiachhiena ahnei leipa nata nôchhiepa a châ, ama tah tyh. ‘Khazohpa ta chyhsapa kyh a pachâ khiahtala, khizaw he he hawhta a châ lei awpa tlai?’ ama tah aw. Eima chheipâh eima mo tita, khizaw cha adyuhna zy, ahaona zy, pachârôhna zy ta a bie thlâhpa eima hmô. Keimo tlaita pasana hri-iahzy phaopata, pasa taopata, kyh eima pachâpazy thisaipata eima y tyh. Cha vâna chata chyhsa hluhpi ta, ‘Khazohpa ta eima kyh maniah a pachâ khiahta cha, cha hawhpa hmo pha leipazy eima chôta tlô pasaih tiah-râh aw vei’ ama tah aw.
13 A pei kawpa cha, zyhna chhihthatuhpa thokha ta Khazohpa cha ngiachhiena a hnei leipa a châ tahpata ama pachâpasisa tyhpa he a châ. Kheihtazie ta e? Pachârôh, nôpo-vâsâhna daihti a tlô nata, cha cha Khazohpa khohpa tlai na a châ, Khazohpa ryhraona na a châ, tahpata ato Khazohpa hnohta ama pahnieh thlu ha tyh. A hmeihseihpata la, cha hawhpa pachutuhpazy ta hmo pha leipazy a ypa vâta Khazohpa thai lei ama pachâsapa tlao a châ. Biehrai ta kheihta e maniah a pachu? Zami 1:13 liata “Ahyhmâh ta reipasaona ama tyh nota, ‘Khazohpa tawhtapa reipasaona a châ,’ tah kha se. Khazohpa cha moleina ta reipasao theipa rima châ vei, ano chhaota ahyhmâh reipasao beih vei,” tahpata rohpa a châ. Chavâta na chheipâh khizaw liata na hmôpa moleina hnawh cha Khazohpa châ tiah-râh vei. (Zawba 34:10-12) He hmo pha leipazy a y awpa deikua cha a pasaih. Hmo y awpa a pasaih tahpa nata a paysa tahpa cha kao nano nanopa a châ.
14 Pamosana ta, sawchapaw pitloh hawpa pakha cha a nôpawzy o liata y ta; cha sawchapawpa chata a typata, nôpaw rei a ngia khoh khao leipata o tawhta pua â chhuah na ta, a paw ta thlyu khao vei. Chatanachata hrozie pha leipa lâthlôh zi ta, nôpona â vaw tyh haw. Sawchapawpa nôpona cha paw ta a paysa pa a châ ma? Châ chachei vei. (Luka 15:11-13) Cha hawhna hra chata, chyhsazy ta lâthlôh pha leipa zi awpa ama tly tita, Khazohpa ta thlyu khao hra vei. Châhrasala lâthlôh pha leipa ama zipa vâta nôpona theilâpazy cha Khazohpa ta a paysapa châ vei. Cha vâna chata chyhsazy nôpo-vâsâhna nata buabâna zydua châta Khazohpa maochhiepa, thai lei pachâsapa cha asu vei.
15 Khazohpa ta chyhsazy lâthlôh pha leipa zi a pasaihna chhâpa a y. Maniah Ataotuhpa, Khazohpa sohna nata hmotaotheina a hneipa chata a chhâpa biezy miah a chhopasia awpa a byuh vei. Châhrasala Khazohpa ta kyh miah a pachâpa vâta chazy cha miah a chhopasia. Chazy cha “Khazohpa ta Chyhsazy Rietheipasa Eima Tao Awpa Khazia a Pasaih?” tahpa châpaw liata chhopasia viapa a châ aw. Eima topa buabâna zy, nôpona zy he Khazohpa vâta a châ tah hlaopa châ vei. Ano chata pahnie theina châta hnabeiseihna sâkha deipa miah a pie!—Isaih 33:2.
16 Tawhla, Khazohpa cha a pathaih. (Isaih 6:3) Cha cha a puapa ahlao leipa, seina ahnei leipa tahna a châ. Ano liata moleina a dikarita hmâhta y vei. Chavâta ano cha tlokhuh eima ngâ thei, eima bôchhâ thei. Chyhsazy chôta deikua cha tlokhuh ngâ theipa châ vei. Biehneina a hneipa, chyhsa pha chaipazy hmâhta chyhsa moleipazy ta ama patlôsapa moleinazy he pasia thei tyh vei ei. Khazohpa deikua cha atotaotheipa tlao a châ. Chyhsazy chôta atlô thlupa moleina theilâ pha leipa zydua pahlei thei ta, pahlei khohna palôh a phaoh hra. Khazohpa chata a daihti raopa a vaw tlô nata, moleina cha tlyzaw a pahleipadia khai aw!—Hlazy 37:9-11.

Khazohpa cha Zisu ma, Mopathôh pôhkha khazoh maw?

17 Cha tluta a rôhnahpa Khazohpa cha ahy e? Chyhsa thokha ta Zisu ama tah. Thokha heih ta Biehrai liata a y leipa Mopathôh pôhkha khazoh (Trinity) ama tah. Mopathôh pôhkha pachuna hawhta reih mawh ei sihla, Khazohpa pakha liata mo pathôh y ei ta, cha cha “Paw ne, Saw ne, Thlahpa Pathaihpa ne” tahpa a châ. Zyhna hluhpi ta he hawhta ama pachu tyh. Cha pachuna cha âdo ma?
18 Cha khiahtala, Zisu ta Khazohpa ei châ a tah tlâ ma? Tah tlâ vei. Biehrai ta Zisu cha “Khazohpa Sawchapawpa,” a tah. Zisu tlaita “Paw cha keima hlâta rôhnah via tlôh ta,” a tah. (Zawhana 10:34-36; 14:28) Zisu ta a pahno leipa, vâmozy ta ama pahno leipa, ahyrai ta ama pahno leipa, Khazohpa pakha deita a pahnopa hmo sâkha a y. (Maka 13:32) Zisu ta Khazohpa hnohta “keima rei châ leipata, nama reisai tlai châ se,” tahpata thlah a chhâ. (Luka 22:42) Zisu he Atotaotheipa Khazohpa châ sala anosasyh ta thlah a chhâ aw vei? Zisu a thi khai tawhta “cha Zisu cha Khazohpa ta a pathyu heih,” tahpata rohpa a châ. (Hmotaopa 2:32) Chavâta Atotaotheipa Khazohpa nata Zisu cha chyhsa pakha dei châ vei ei, chyhsa nano nanopazy ama châ. Pakha rôhnah via ta, pakha a nawh via. Thina tawhta pathyupata y ta, avâ lâ a kiah khai ha tawh chhaota a Paw nata a tlu thei mâh vei.—1 Kawrini 11:3; 15:28.
19 Thokha ta ‘Cha khiahta cha Biehrai liata Zisu he khazohpa tah vei ma?’ ama tah aw. Cha cha ado na. Sâtâ chhao khazohpa tahpa a châ. (2 Kawrini 4:4) Zawhana 1:1 liata, Zisu cha “Bie” a châ tahpata rohpa a châ. Biehrai paliepa thokha liata “Athaona liata Bie y ta, cha Bie cha Khazohpa hnohta a y. Cha Bie cha Khazohpa (God) a châ,” tahpata paliepa a châ. Châhrasala Zawhana 1:2 liata Bie cha “athaona liata Khazohpa hnohta a y,” a tahpa kha pahno teh. Chyhsazy ta Zisu ama hmô tarawpata, Zawhana 1:18 liata “Ahyhmâh ta Khazohpa hmô beih vei ei,” a tah. (King James Version) Biehrai paliepa thokha liata Zawhana 1:1 he “Bie cha Khazohpa hnohta y ta, cha Bie cha khazoh (divine) a châ,” tlyma, “khazoh” (a god) tlyma ta paliepa a châ. Cha Bie cha khazoh hawhpa, khazohpa alyupa a châ tahna a châ. (An American Translation) Chatatly, Zisu cha Atotaotheipa Khazohpa châ vei. Zisu tlaita “ei Paw, nama Paw, ei Khazohpa, nama Khazohpa” tah ta, “Khazohpa hmeihseihpa deita” a tah hra.—Zawhana 20:17; 17:3.
20 Mopathôh pôhkha khazoh liata a pathôhna cha “Thlahpa Pathaihpa” a châ. Cha cha chyhsa/mo pakha châ leipata Khazohpa hmotaotheina tlao a châ. Batituhpa Zawhana ta Zisu chata thlahpa pathaihpa ta a cha bati aw ei a tah. Zawhana ta ti ta bati ta, Zisu ta thlahpa pathaihpa ta a bati. Ti cha mo pakha a châ leipa hawhta, thlahpa pathaihpa chhao mo pakha châ vei. (Mathai 3:11) Zawhana chhochhilipa cha vaw tloh ta, Zisu a thyuheih khai nata, Zerusalem liata a ypakhypa a pachupazy chôta thlahpa pathaihpa bao/hrypa a châ. Biahrai liata “Ama zydua ta thlahpa pathaihpa ta bie khai ei ta,” tahpa a châ. (Hmotaopa 2:4) Ama zydua chyhsa/mo pakha ta ama “bie khai” pa ma a châ? Châ vei, Khazohpa hmotaotheina ta ama bie khaipa tlao a châ. Cha vâna chata thlahpa pathaihpa cha mo pakha châ leipata, Khazohpa hmotaotheina tlao a châ. (Athaona 1:2; Maluh reina 11:17; Hmotaopa 2:1-4, 32, 33, 2 Pity 1:20, 21) Thlahpa pathaihpa ta “bie” theipa châ ta, ti hawhta thlahpa pathaihpa ta bati theipa châ ta, sathaw thupa hawhta thlahpa pathaihpa ta “thu” (anointed) theipa a châ.
Khazohpa Moh
21 Ahyrai moh ama hnei chyu. Khazohpa chhaota moh a hnei. “‘Khazohpa’ tahpa  he a moh châ vei ma?” thokha ta ama tah aw. Châ vei, “Khazohpa” cha châna moh (title) châ ta, “Râh luhpa” (President), “Abei” (King), “Ryureituhpa/Pachiatuhpa” (Judge), “Chhihthatuhpa” (Leader), “Pachutuhpa” (Instructor) tahpa hawhta châna moh tlao a châ. Khazohpa moh cha Biehrai tawhtapa eima pahno thei. Hlâno ta Biehrai kurohpa parohpazy liata Khazohpa moh he 7,000 rachhôh hmô theipa a châ. Chyhsa hluhpi ta ama paphasa chaipa King James Version liata “Zehôva” tahpa moh he Puasaina 6:3 ne, Hla 83:18 ne, Isaih 12:2 ne Isaih 26:4 zy liata hmô theipa a châ. Mara Biehrai liata Puasaina 6:3 liata hmô theipa a châ. Mara Biehrai thiehpa (parohpa) liata hmotaopa 2:34 liata “Zehaova” tahpata hmô theipa a châ hra. Tawhla, Biehrai paliepa hluh via liata Biephuah 19:1-6 liana heta “Haliluia” (Alleluia), “Hallelujah,” “Hlalleluyah” tahpata hmô theipa châ ta, “Jah/Yah reithai teh u” tahpa yzie hnei ta, “Jah/Yah” tahpa cha Zehôva moh pachyupa a châ. The Catholic Encyclopedia (1910, Vol. VIII, p. 329) liata Khazohpa Moh he hawhta rohpa a châ: “Zehôva, Biehrai Parohpa liata Khazohpa moh eihpa.” Châhrasala The Jerusalem Bible nata Biehrai paliepa hropazy liata “Yahweh,” tahpata ei hluhpi hmô theipa a châ. Khâpa vâta e?
Khazohpa moh hmâ a peimawhzie
22 Hebrai reih ta Khazohpa moh he Hebrai hawhrawh sâpalih (YHWH tlyma, JHWH tlyma, JHVH tlyma) ta rohpa a châ. Hlâno daihti nota Hebrai reih he aopuana (vowel) pahlao leipata rohpa châ ta, châ a reihtuhpa ta a ngiahnazie hawhta aopuana baipata ama reih tyhpa a châ. Chavâta YHWH tahpa aobônazy (consonants) he khei hawhta parosa awpa a châ tahpa pahno pasia khao vei ei. Chyhsa thaisohpa hluhpi ta “Yahweh” tahpata ama pangiasa. Châhrasala “Zehôva” tahpa he kôzabi hluhpi chhôh ama vaw hmâ viapa a châ.
23 Chyhsa thokha ta Khazohpa moh ao papuana dâh âsia ânô leipa vâta “Khazohpa” tlyma, “Abeipa” tlyma tahpata hmâpa a pha via ama tah tyh. Cha hawhta reipa châ sala, “Zisu” tahpa moh chhao hmâpa châ khao aw vei. Mara reih ta “Zisu” eima tahpa he Hebrai reih ta “Yeshua” tlyma, “Yehoshua” tlyma châ ta, English ta “Jesus” tah ei ta, Mizo ta “Isua” ama tah. Kei moh cha Mara reih ta “Vâthâh” châ ta, Hiakha reih ta “Van Thang” châ heih ta, Mizo reih ta “Van Thanga” châ ta, Myanmar reih ta “Ban Htang” a châpa hawhta. Râh nano, reih nanopata ama pakahpalei a nano lymâpa hawhta aopuana dâhzy â nano laih hra. Ao papuanazie he a peimawhpa châ leipata, moh ama hmâ awpa he tlao a peimawhpa a châ.
24 Biehrai a palietuhpazy ta Khazohpa moh ama hmâ khoh leina a chhâpa sâkha heih cha Zuzy nôpaw bie chhypa vâta a châ. Zu hluhpi ta Khazohpa moh he a ao papua chachei awpa rai châ vei ama tah. Cha cha Puasaina 20:7 liata “Zehôva na Khazohpa moh cha khâpa hrao leipata hmâh aw vei ei chi. Zehôva chata a moh khâpa hrao leipata a hmâhpa cha thai lei a pachâsa aw,” tahpa bie he ama pachâpasipa vâta a châ. He liana heta Zehôva tahpa moh hmâ aw vei ei chi tah leipata, ado, asu leipata hmâh lei awpa a reipa tlao a châ.
25 “Khazohpa ta ano moh a phaoh awpata ama hry tawhtapa chyhsazy la” ta, cha vâna chata a moh ama hmâh vei khiahtala a chyhsazy châ thei aw vei ei. (Hmotaopa 15:14) Khazohpa moh eima pahno awpa dei châ leipata, mohropazy hnohta cha moh cha palyupalih awpa nata reithai awpa a châ, Khazohpa Sawchapawpa ta alei chô liata a y nota a tahpa hawhna khata. (Mathai 6:9; Zawhana 17:6, 26) “Ahyrai Zehôva moh a padopa maih pachhapa ama châ aw,” tahpa a châ.—Rawma 10:13.
26 Chyhsa thokha ta ama Biehrai liata Khazohpa moh ama hmô na ta, ama no a âh chheih tyh. A chhâpa cha Khazohpa moh he ama Biehrai liata ama hmô tyh leipa vâta a châ. Khazohpa moh vyuhpata “Abeipa” (Lord), “Khazohpa” (God) tahpa châna moh he ama hmâh via tyh. Anodeikua “ABEIPA” (LORD), “KHAZOHPA” (GOD) tahpata hawhrawhpizy ta ama rohna suzy liata “Zehôva” (Jehovah/Yaweh) tahpata hmâpa a châ. Pamosana ta Hla 110:1 liata moh teh.

Khazohpa Pahno awpa

27 Khazohpa chata yzie a hnei ngâsâpa moh he anosasyh ta â bie. Zehôva tahpa moh yzie cha “ano tlaita a vaw pachâsa” tahpa châ ta, a bietaihpa zydua, a chhuahpa zydua a patlohsa thei, a pakisa thei tahna a châ. Khazohpa moh atlu theipa rai y vei. Cha moh cha ano eih dei a châ. Zehôva atlu thei achâ leinazie kao hluhpi a y. Kheihtazieta e?
28 Hlazy 83:18 liata ‘Zehôva, nâma deita he Chônôchaipa na châ,” tahpata eima hmô. Cha hawhna hra chata Zehôva deita he “Atotaotheipa” tahpa a châ. Biephuahpa 15:3 liata “Hy Zehôva Khazohpa, Ataotaotheipa, na hmotaopazy cha rôhnah ta noâh â chhih. Hy Chhâzaw Beichaipa, na lâthlôhzy cha a siapa nata a dopa a châ,” tahpa a châ heih. “Atotaotheipa” tahpa châna moh heta Zehôva cha hmo atao thei chaipa a châ tahpa miah a pahnosa. A hmotaotheina atlu theipa rai y vei ei. Ano cha Chônôchaipa a châ. “Chhâzaw Beichaipa” tahpa châna moh heta a y patluazie kao hropa miah a chho heih. Hlazy 90:2 liata “Chhâzaw tawhta chhâzaw taih chhaota, nâ cha Khazohpa na châ,” tahpa a châ. Cha cha noâh chhihpa châ vei ma? Ano hawhpa ahyhmâh y vei ei.
29 Zehôva a nanozie, a y patlua vianazie kao hropa cha Ano dei he Taotuhpa a châ. Biephuahpa 4:11 liata, “Zehôva, eima Khazohpa, rôhnahna zy, palyupalihna zy, hmotaotheina zy a to tlâhpa na châ na; nâma ta ato zydua tao chi ta, na khohpa vâta a vaw ypa nata taopa sai ama châ hra,” tahpata rohpa a châ. Ato zydua Khazohpa taopa sai a châ. Avâ liata mo ta hmô thei leipa vâmozy tawhta avâ liatapa noh nata awhsizy taih, ti liata ngazy, tlâh liatapa sa chitozy a ypa zydua he Taotuhpa Zehôva vâta a ypa sai ama châ.
Zehôva Khazohpa Hnohta Ahniana
30 Zehôva a yzie noâhchhihpazy kyh eima rei nata, ano cha chichhihpa ta ama pachâ tyh. Khazohpa cha Chônôchaipa, a sâh chaipa, rôhnah chaipa a châpa vâta a hnia theipa châ aw vei tahpata a pangiasapa ama y. Cha hawhpa pachâna cha â su ma? Biehrai deikua chata, “Ano chata maniah ahla chyu tlôh lei kha ta,” a tah. (Hmotaopa 17:27) Biehrai ta he hawhta miah a pasyu heih: “Khazohpa a hnia teh u, chatanachata ano ta â cha hnia aw ei.”—Zami 4:8.
31 Khazohpa hnohta kheihta e nâ hnia thei aw? Khazohpa kyh nâ chu via lymâ awpa a châ. Zisu ta, “He he chhâzaw hrona a châ: nâ Khazohpa hmeihseihpa pakha deipa nata na tuapa Zisu Krista pahnopa hi,” a tah. (Zawhana 17:3) Zehôva nata Zisu kyh pahno pakina chata “chhâzaw hrona” miah a pahmôsa thei. Eima rei chiehpa hawhta “Khazohpa cha kyhpachâna a châ.” (1 Zawhana 4:16) Zehôva cha yzie khohchhihpa hropa hluhpi a hnei hra. Zehôva cha “chyhsa ngiachhie thei ngaitapa, pathi nai ngaitapa, nônaipa nata bie hmeihseihpa a hnei hluhpa” a châ. (Puasaina 34:6; 1 Zawhana 4:8, 16) Abeipa cha ‘a ngiahthai hohpa’ a châ. (Hlazy 86:5) Zehôva cha ngâchhihpa a châ. (1 Kawrini 1:9) Nôphapa a châ. (2 Pity 3:9) Ano cha pathaihpa a châ. (Biephuahpa 15:4) Biehrai na rei via lymâ khiahta cha, he hawhpa yzie phapa Zehôva ta a palâsanazie nata a yzie khohchhihpa hluh via chhao na pahnopasia via laih aw.
32 Khazohpa cha thlahpa a châpa vâta mo ta hmô theipa châ vei. (Zawhana 1:18; 4:24; 1 Timawthy 1:17) Châhrasala Biehrai liata ano kyh reipata, chyhsa hmeihseihpa pakha hawhta na vaw pahno thei. Chatanachata Hlazy a rohtuhpa hawhta ‘Zehôva ngianazie na hmô’ thei aw. (Hlazy 27:4; Rawma 1:20) Zehôva kyh na vaw pahno via rili nata, ano kyh na pachâna chhao vaw pôh viapata, ano nâ ngiapâna chhao vaw lai via rili aw ta, nâ hnia thei via lymâ aw.
33 Zehôva he eima Paw ta pachâ awpa Biehrai ta khazia a pachu tahpa na no a vaw vâh via laih aw. (Mathai 6:9) Khazohpa cha eima hrona hnawh a châpa deisai châ leipata, paw sawzy kyh a pachâpa ta a sawzy laiphana a khohpa hawhta eima laiphana, eima thlaochhina, eima phana châta thata miah a phahnai khoh. (Hlazy 36:9) Chyhsazy he Zehôva viasazy eima châ thei tahpa chhao Biehrai ta miah a pachu. (Zami 2:23) Univas Taotuhpa viasa eima châ thei tahpa pachâ pachhi! Aly chhih kawpa a châ.
34 A hmiatua nota na no a vâh leipa hmozy a y aw. Na no a vâh khoh khiahtala, hiahri lymâ awpa a châ. Hiahri awpata a reisina â byuh. Hawtizy hawhta a reisipa cha a pha, Zisu ta a tah. (Mathai 18:2-4) Eima pahno chyupa hawhta hawtizy cha bie ama hiahri lymâ tyh. Khazohpa ta bie achhyna na hmô awpa a cha khoh. Khazohpa kyh achuna liata a tiamapazy cha Biehrai liata reipaphapa ama châ. Chazy chata ama bie theipa cha bie hmeihseihpa, bie dopa a châ ma, châ lei Khazohpa Châ bie liata liahsa tluapata ama mo thlâh ha tyh. —Hmotaopa 17:11.
35 Zehôva kyh pahno theina lâthlôh pha chaipa cha Biehrai liahsa reina, Biehrai liata alaichadaina a châ. Biehrai cha châbu hropazy hawhpa châ vei. Châbu chakhyhpa châ hra vei. Cha thâtih cha châpaw hropa liata roh pahmaohpa a châ aw.
 Biehrai Pachuna:
Biehria liata Khazohpa a khazohnazie a siapata a reih
Zawhana 4:24—“Khazohpa cha Thlahpa a châ, achhytuhpazy ta thlahpa nata hmeihseihpata ama chhy awpa a châ.”
1 Kawrini 8:6— “Keimo châta deikua cha Khazohpa pakha deita, Paw cha y ta.”
Ryhpa chaneina 6:4 [AS]— “Zehôva eima Khazohpa cha Zehôva pakha châ ta.”
Hlazy 83:18 [AV]— “Nâma deita he Zehôva na châ tahpa leilô zydua chô liata Chônôchaipa na châ tahpa ama pahno thei nawpata.”
Zisu Krista Cha Paw hnohta a ypa Khazohpa pakha deipa Châ vei
1 Kawrini 8:6— “Keimo chata deikua cha Khazohpa pakha deita, Paw cha y ta, ano tawhta ato pua ta, keimo chhao ano châta a ypa eima châ. Abeipa pakha deita Zisu Krista cha y hra ta, ano vâta ato y ta, keimo chhao ano va hra ta a ypa eima châ.”
Zawhana 14:28—“Paw cha keima hlâta rôhnah via tlôh ta.”
Paw cha Zisu Khazohpa a châ
Zawhana 20:17— “Zisu ta a hnohta “Na patu kha, atahmâ taih chhaota Paw lâta kia mâh va na; anodeikuacha ei unawhpazy lâ vaw la, amo hnohta, ‘Ei Paw nama Paw, ei Khazohpa nama Khazohpa lâ ei kia aw,” a tah na tah teh.”
1 Pity 1:3 [AV]— “Eima Beipa Zisu Krista Paw nat Khazohpa cha reithaipata y mawh sy.”
Maka 15:34— “Chatawhcha Dawh thôhpa liana chata Zisu cha ao paro ngaitapata awh ta, Elôi Elôi, lama sabach-thani tahpata, cha yzie cha “Ei Khazohpa, ei Khazohpa, khazia e, eina pathlua chi?” tahna a châ.”

Zisu ta a Paw cha “Khazohpa hmeihseihpa deita,” a tah

Zawhana 17:3— “He he chhâzaw hrona a châ, nâ Khazohpa hmeihseihpa deita nata na tuapa Zisu Krista pahnopa hi.”
Zisu cha Khazohpa Sawchapawpa a châ, Sawchapaw Khazohpa châ vei
Mathai 16:16, 17— “Saimaw Pity ta, ‘Mesiah cha na châ, Khazohpa hrohpa Sawchapawpa cha,’ tahpata a chhy ta. Zisu ta a hnohta, “Saimaw Zawna sawchapawpa, na nohlao na! Sapa nata thisaih ta a cha pahnosapa châ tlôh leipata, ei Paw avâ liatapa ta a cha pahnosapa tlao a châ.”
1 Zawhana 4:15— “Ahyrai Zisu Khazohpa Sawchapawpa a châ tahpa a châhkheipa maih cha ano liata Khazohpa y thlâh ha ta.”
Luka 1:35— “Vâlyuhchâpa chata a hnohta, ‘Thlahpa Pathaihpa cha na chôta vaw tlô aw ta, Chônôchaipa hmotaotheina cha na chôta a y aw; he vâna heta hawti pathaihpa a vaw pih awpa chhao cha, Khazohpa Sawchapawpa ama tah aw.”
Zawhana 1:34— “He he Khazohpa Sawchapawpa a châ tahpa nama hnohta ei pahnosa.”
Zawhana 3:16, 17— “Khazohpa ta khizaw kyh pachâ ngaita ta, chatanachata a Sawchapaw matlupa pie ta, ano cha ahyrai a ngiapâpa maih leidia leipata, chhâzaw hrona tlao ama hnei nawpata. Khizaw thai lei pachâsa nawpata Khazohpa ta a Sawchapawpa khizaw liata a tuapa châ vei, khizaw ano vâta pachhapata a y thei nawpata a tuapa tlao a châ.”
Zawhnana 20:31— “Zisu cha Krista, Khazohpa Sawchapawpa a châ tahpa nama ngiapâ nawpa.”
Zisu cha Khazohpa châ leipata, Khazohpa nata chyhsazy likawhta lyuhchâpa tlao a châ
1 Timawthy 2:5, 6— “Khazohpa pakha deita y ta, Khazohpa chyhsapa likawhta lyuhchâpa pakha deita y hra ta, ano cha chyhsapa a châ, Krista Zisu, chyhsa zydua chatlai nawpata anosasyh ta a piepa cha.”
Zisu ta Khazohpa ei châ tah beih vei, Khazohpa tuapa ei châ a tah
Zawhana 10:36— “Paw ta rao ta, khizaw liata a tuapa chô liana heta, ‘Khazohpa Sawchapawpa ei châ,’ ei tahpa vâta, ‘Khazohpa na reipachhie eina tah ei chi ma?’”
Zawhana 5:37— “Paw nâ tuatuhpa chata ei thâtih a pahnosa haw. Namo ta khati nota hmâh a ao thei beih leipa ei chi ta, a hmia chhao hmô beih hra vei ei chi.”
Zawhana 8:17, 18— “Nama ryhpa châbu liata chhao, chyhsa pano bie a do tahpa rohpa a châ hra mâta; kei he keima bie pahnosatuhpa ei châ, Paw nâ tuahtuhpa chata ei bie a pahnosa hra.”
Zawhana 14:1, 6, 9— “Khazohpa nama ngiapâ na, kei chhao nâ ngiapâ hra teh u. . . . Kei he lâthlôh nata hmeihseihna nata hrona ei châ; keima lâta a sie leipa cha ahyhmâh ta Paw lâta tlô beih vei ei.”
Zisu cha Hmotaotheinazie nata Rôhnahnazie liata Paw a tlu vei, Paw reisaita a ypa tlao a châ
Zawhana 14:28— “Ei paw cha keima hlâta rôhnah via tlôh ta.”
Zawhana 13:16; 8:42— “‘Hmeihseihtata, hmeihseihtata ei cha chho ei chu, sei a zibeipa hlâta lai via vei; lyuhchâpa chhao a tuatuhpa hlâta lai via hra vei.’” “Khazohpa tawhta a puapa nata ano tawhta a vypa châ tlôh na ta; keima rei ta a vypa châ va na, ano ta eina tuapa tlao a châ.’”
Zawhana 5:19— “Zisu ta ama hnohta, ‘Hmeihseihtata, hmeihseihtata ei cha chho ei chu, Sawchapawpa ta ano deita khâpahmâh tao thei vei, Paw hmotaopa a hmôpa dei leipata cha; hmo a taopa maih cha, Sawchapawpa chhaota a tao tyh hry.’”
Luka 22:41, 42— “Chatawhcha alô vaw phana rakha ta tlyma sie nano ta, a pakhu paneih ta, thlahchhâ ta,  ‘Ei Paw, a ryh na tah khiahtala he nyu he ei tawhta pasie teh; châhrasala keima rei châ leipata, nama reisai tlao châ se,’ tah ta.”
Zisu cha avâ lia chhaota Paw reisaita a y
1 Kawrini 11:3— “Chapaw luhpa cha Krista a châ, chanô luhpa cha chapaw a châ, Krista luhpa cha Khazohpa a châ tahpa nama pahno awpa ei khoh.”
Mathai 20:23— “Ei nyu cha nama do tlai aw, châhrasala ei chachâh lâ nata ei chavei lâta atyu awpa cha, keima ta ei pie awpa châ vei, ei Paw ta a chhuahdypa châta tlao a châ aw.”
Philipi 2:5-7— “He palôhrupa pachâna Krista Zisu liata a y hrapa kha, namo hry lia chhaota paysa teh u. Ano ta cha Khazohpa yzie hawhta y ta, Khazohpa tluta ypa châ tlaichhai thei awpata rao leipata, chyhsazy hawhta vaw ypata, sei hawhta a tao ta, anosasyh ta tlao â panawhsa.”
Zehôva deita he chhâzaw tawhta chhâzaw taih a ypa a châ (Zehôva deita hlôhthlâhpa a châ)
Hlazy 90:2— “Tlâhzy a y hlâta leilô nata khizaw na padua hlâ chhao khata, chhâzaw tawhta chhâzaw taih chhaota, nâ cha Khazohpa na châ.”
Zeremia 10:10 [AS]— “Zehôva cha Khazohpa hmeihseihpa a châ; ano cha Khazohpa hrohpa, chhâzaw ta Abeipa a châ na.”
Isaih 40:28 [AS]— “Tlyzaw Khazohpa, Zehôva, alei kaokizy Taotuhpa cha.”
1 Timawthy 1:17— “Abeichaipa chhâzaw ta a ypa, a rao thei leipa, hmô thei leipa, Khazohpa hmeihseihpa deita cha, chhâzaw ta palyupalihpa nata rôhnahpata y mawh sy.”
Khazohpa Sawchapawpa cha a thaona hnei ta, taopa a châ
Biephuahpa 1:1; 3:14— “Zisu Krista Bie phuahpa . . . Laosidi liata awnanopa hlao vâlyuhchâpa lâta he hawhta roh teh: ‘Amen, bie a pahnosatuhpa, ngâchhihpa nata hmeihseihpa, Khazohpa hmotaopa a thaona khata he biezy he a reih.’”
Kaolaosa 1:15, 16— “Ano cha hmô thei leipa Khazohpa a lyupa, hmotaopa zydua liata a pih tua chaipa cha châ ta; 16 ano liata ato taopa châ ta, avâ liata a ypazy, alei liata ypazy chhao, hmô theipazy, hmô thei leipazy chhao, abeidyuchhaizy chhao, abeinazy chhao, ryureinazy chhao, biehneinazy chhao ato ano taopa châ ta, ano châta taopa a châ.”
Zawhana 1:18— “Ahyhmâh ta Khazohpa hmô beih vei ei, Sawchapawpa matlupa, Paw ku chachâh lâta a tyupa chata ano a paluasa tyh.”
Paw nata Sawchapawpa Pôhkha ama châpa cha Krizyhpa hmeihseihpazy ama pôhkhanazie hawhta a châ
Zawhana 10:30; 17:20-22—Keima nata Paw cha pôhkha eima châ.” ““He sahlaozy châta deita a hawpa châ va na, ama bie vâta kei nâ ngiapâ awpazy châta chhao a hawpa ei châ. Ama zydua ta pôhkha ama châna awpata, ei Paw y, nâ keima liata na ypa nata kei nama liata ei ypa hawhna hra heta, amo chhao keimo liata ama yna awpata, nâ ta kei eina tuah chi tahpa khizaw ta ama zo thei nawpata. Nâ ta rôhnahna eina piepa chi kha, kei ta amo ei pie haw, amo cha pôhkha ama châ thei nawpata, keimo pôhkha eima châpa hawhna hra heta..”
1 Kawrini 1:10— “Unawh saih u, nama zydua ta bie miakha ta reipata, nama hry liata a chhaina rai a y lei nawpata, palôhrupa su kha nata pachâna su khata a sia ngâsâpata khâchâ nama pazao nawpata, eima Beipa Zisu Krista mo ta ei cha haw ei.”
Zawhana 8:28, 29— “Nâmo ta chyhsa Sawchapawpa he nama chaluah tawhta, ano cha ei châ tahpa nata kei ta kei rei ta hmo khâpahmâh tao leipa na ta, Paw eina pachupa lymâ hawhta he biezy he tlao ei reipa a châ tahpa nama vaw pahno aw. Nâ tuatuhpa cha ei hnohta y ta; na pathlua vei, hmo ano a lypazy ei tao lymâ tyhpa vâta.”
Thlahpa Pathaihpa cha Khazohpa Hmotaotheina a châ, mo pakha châ vei
Hmaotaopa 1:8— “Thlahpa Pathaihpa cha nama chôta a vaw tlô tita, hmoataotheina nama hmô aw.”
Hmotaopa 2:2-4, 16, 17— “Sôkha ta avâ tawhta pyu thlipipa a pathlipa hawhta vaw tlô ta, cha chata ama tyuna o cha pabie khai ha ta. Paleizy a pachhaih patlâhpata mei hawhta ama hnohta a vaw luah ta, ama chô liata a choh chyu ta. Ama zydua ta thlahpa pathaihpa ta bie khai ei ta, thlahpa ta a pareisapa lymâ hawhta reih hropazy ta ama reih haw. Hezy he hrosohpa Zôel ta a reipa kha tlao a châ: ‘Khazohpa ta “noh hnôh chaipazy liana chata he tana he châ aw ta, chyhsa zydua chôta ei thlahpa hry aw na ta, chatanachata nama sawchapawzy, nama sawchanôzy ta ei bie chhochhili aw ei ta, nama satliapazy ta aluahnazy hmô aw ei ta, nama pawpipazy ta mâzy sa aw ei ta.”
Ephesi 5:18—Thlahpa ta biepata tlao y lymâ teh u.”
Hmaotaopa 1:5— “Noh hluhpi a châ hlâta Thlahpa Pathaihpa ta batipa nama châ aw.”
1 Kawrini 12:4-13 liata mo hra teh.
Khazohpa nata a Sawchapawpa avâ liata aluahnazy ta thlahpa pathaihpa cha mo pakha châ vei tahpa a phuah
Hmaotaopa 7:55, 56— “Châhrasala [Stiphana] cha Thlahpa Pathaihpa ta a biepa cha ta, avâ lâ khâchâ mo ta, Khazohpa rôhnahzie nata Khazohpa chachâh lâta Zisu a duapa hmô ta;  ‘Pachâ teh u, avâ pahypazy hmô na ta, Khazohpa chachâh lâta chyhsa Sawchapawpa a duapa chhao ei hmô’ tah ta.”
Daniel 7:13— “Zâ ta aluahna liana chata, avâ meihdozy nata a vypa, chyhsa pakha, chyhsa sawchapawpa alyupa hmô na ta, Hlôhthlâhpa hnohna chata a vy ta, a hmiakô liana chata ano cha a vaw chhi ei ta.” (Mathai 26:64 nata mo pakho awpa.)
References:
You Can Live Forever In Paradise On Earth, Pages 34-36, The Truth That Leads to Eternal Life, pages 17-126, What Does the Bible Really Teach?, pages 8-17, 195-6 and Make Sure, pages 484-488 Published by Jehovah’s Withnesses.
Biehrai Châbiezy pahnosana:

He châpaw liata Biehrai Châ biezy he Mara Biehrai (R.V.), World English Bible, American Standard Version nata New World Translation zy tawhtahpa mopado pachhuahpa (revised) zy ama châ.

 

 He châpaw liatahpa he keima pôhkha ângiapâna tlao châ.

Va E

Last Updated ( Wednesday, 19 November 2008 )
 
< Prev   Next >