MITCS Polls

Marapa Krizyna Ko 100 liata Chi Pho hropa hawta eima sosa na tama?
 

Login Form






Lost Password?
No account yet? Register
 
GLOBALIZATION VATA... By C.Laiki PDF Print E-mail
Written by C.Laiki   
Monday, 23 March 2009
 
Mararei ta 'Khizawpôpalôpa' he Burma Viarei ta 'Kabâlone' tahpa cha ta, Mongyurei ta
'Globe' tahpa a cha. Globalization he "Khizaw-Asypahmaona " tahna cha ta, he Khizaw-
Asypahmaona tahpa Globalization he G.. tahpata ei vaw palâsa lyma awh.
 

Biechhotupa Bo- 3 liata ato zydua châta daiti raopa a cha tahpa bie hawta tahma he G..,
daiti a cha hra hi!. He chhao he chysazy thaisona vata cha leipata, Khazopa ta a rao chiepa
a cha hra tahpa a bie liata hmôpasiapa a cha hawh khaw!
 
Eima manô-mapawzy daiti 1900-1960 rachhô liata cha khizaw pi a kawzie rei leipata eima
Viara a kawzie hmata rei theipa cha vei. Cha daiti liata cha USA, UK, Canada, Australia
tahpa razy he rama liata hmata tlô theipa cha tiara vei ei. Eima Viara liata khipi chaipenaw
Mandalay, Yangon zy hmata tlô thei rimapa cha vei ei, pheisai nata university sakuhawtizy
ngala tlô theipa a cha. Cha daiti liata cha chysa chakhypa châta Liatlara tawta Yangon tlôna
he tahma USA tlôna hlata ru via ta, ahla via syulyupa hawtlai a cha.
 
Kô zabi (21)na kô sâbi thiepa ( new millennium ) kô 2000  tawta G.., he a raihria a parah
lyma. Hlano ta ahla hawh typa Mandalay, Yangon khipizy cha ahnia kawh ba ta, my nata
za ta tlô theipa a cha hawh ba. Hlano ta rama lia hmata eima tlô thei bei leipa US, Canada
Australia, etc razy cha tahma he my-za ta tlô lymapa a cha hawh ba. Hlano ta ahla kawh
typa razy ama hnia via lyma. Hlano ta a kaw kawh typa khizaw pi kha bua via lyma ta,
a sypahmao via lyma.
 
G..., vata eima phôhlazy ( cultures ) a pahlao via lyma, eima chysia atobidazy a pakia via
lyma. Hlano ta laisanaw baolo eima hmô thei ty leipa kha tahma hecha ama thlawhmia tai
hmô theipa a cha hawh ba. Hlano ta subject (1) ngala eima chu typa Mongyuchâ(English)
kha tahma he subject hlupi ta achupa a cha hawh ba. Kô 2050 rachhô tawta  thokhapa
laisazy cha  ama hmosôpazy palâ daihmapata ama y ba awh. Cha daiti liata cha chi chypa
( tribal groups ) rei zydua lei lyma awh ta, Mongyurei ( English ) eima chei khai ba awh.
 
G..., vata UNO / UN  raihria laisei via lyma ta, eima pina ra liata thaisona achu theileipazy
khoda hawta achu theipa duahmo lata eima pangai hôlô. G..., vata Mawta Chakâ bao theina
a y hlei tawta a pasapazy a mohô theipa a cha. G..., vata chi nanopazy lata thôbiena (echonomics)
tlua theipa  cha ta, phana nata hmasiena hlupi  chhao a y.
 
G..., vata thyutlia zydua pina khi nata ra zy puasaipata ra phapa la pangai lymapa a cha awh.
Rahro lata eima chhôkha, sanawpazy  ngachhapata pina khi liata nôpi-pawpipazy thathina
nata raorina lata eima pangai via lyma awh. G..., vata Marapa nata Kalapa zy, Marapa nata
Koreapa zy, Marapa nata Talupa ( Chinapa ) zy, Marapa nata Germanypa zy, Marapa nata
Mongyupa zy, Marapa nata Australiapa zy, Marapa nata Indonesiapa zy, Marapa nata Negropa
zy, etc chhôkha ( married ) eima cha lyma ba awh. Hlano ta eima chhôkhapazy, khisawnawzy
nata hmaokhata eima y typa kha G..., vata chhazaw achhaina lata eima pangai lyma awh.
Hlano ta ei nô, ei paw, papi, papu, neinei, parâ, ei uta, ei nawta, ei tupa, ei tunô, tahpa eima
reika phapazy lei via lyma awh ta, chhôkha nata sanawzy tahpa hmata apahno tla khao awh
ma pi. Kô 2050 daiti lia khiela eima reika phapa nata eima phôhla phapa zydua a via khai
ba awh. G..., vata eima phana hlupi y awh ta, G..., va lilawta eima leidiana hlupi a y ba hra awh.
 

 
< Prev   Next >